Τα διαφορετικά λάδια εμβολοκινητήρων και στροβιλοκινητήρων (συντομογραφία PEO και TEO αντίστοιχα) αποτελούν μία κατηγορία λιπαντικών που χρησιμοποιούνται στη γενική αεροπορία, στα εμπορικά και στα στρατιωτικά αεροσκάφη, στην αυτοκινητοβιομηχανία, καθώς και σε θαλάσσιες ή βιομηχανικές εφαρμογές.
Τα λιπαντικά εμβολοκινητήρων (PEO) χρησιμοποιούνται στους κινητήρες αεροσκαφών, οχημάτων ή άλλων μέσων για να διατηρούν τους κινητήρες τους σε καλή κατάσταση βελτιώνοντας την απόδοση τους. Μειώνουν την τριβή μεταξύ των κινούμενων μερών του κινητήρα, προστατεύουν από κραδασμούς, ψύχουν τις εσωτερικές περιοχές του κινητήρα, αποτρέπουν την οξείδωση και τη διάβρωση και διατηρούν το εσωτερικό του κινητήρα καθαρό. Γενικά αποτελούνται από ορυκτέλαια ενισχυμένα με υλικά όπως μη μεταλλικά άλατα που τα καθιστούν ικανά να αντέχουν στις συνθήκες στις οποίες χρησιμοποιούνται. Συχνά περιλαμβάνουν πρόσθετα που βελτιώνουν τις ιδιότητές τους για να καλύψουν ένα ευρύτερο φάσμα απαιτήσεων.
Τα λιπαντικά στροβιλοκινητήρων (TEO), γνωστά και ως λιπαντικά jet ή turbo, είναι ειδικά λιπαντικά σχεδιασμένα να υποστηρίζουν τη λειτουργία τους. Εκτός από τη λιπαντική τους λειτουργία του κινητήρα, του κιβωτίου ταχυτήτων, των αξόνων και των σχετικών αξεσουάρ, τα TEO έχουν δύο επιπλέον λειτουργίες. Τα διάφορα πρόσθετά τους προστατεύουν τα εξαρτήματα από τη διάβρωση ενώ φιλτράρουν τους ρύπους στον κινητήρα, όπως εναποθέσεις άνθρακα (coking). Χρησιμοποιούνται επίσης ως υγρά μεταφοράς θερμότητας, ψύχοντας τον κινητήρα σε θερμοκρασίες που φτάνουν τους 1000°C, παρατείνοντας με τη σειρά τους τη διάρκεια ζωής του λαδιού έως και 25.000 ώρες λειτουργίας. Τα TEO αναπτύχθηκαν αρχικά ως ορυκτά και στη συνέχεια ακολούθησε η παραγωγή τους ως συνθετικά.
Λάδια Στροβιλοκινητήρων Αεροσκαφών Προδιαγραφών MIL-PRF-23699/SAE AS5780
Τα λάδια στροβιλοκινητήρων (TEO) που χρησιμοποιούνται σε εμπορικά αεροσκάφη και σε αυτά της γενικής αεροπορίας συμμορφώνονται με την Αμερικανική στρατιωτική προδιαγραφή MIL-PRF-23699 (πρώην MIL-L-23699), το πρώτο ουσιαστικό βήμα πριν την απόκτηση έγκρισης κατασκευαστή εξοπλισμού κινητήρα σε διαφορετικούς τύπους κινητήρα, εξαρτημάτων και βοηθητικών μονάδων ισχύος. Αν και στρατιωτική προδιαγραφή, εξυπηρετεί τον τομέα των εμπορικών αεροσκαφών από τη δεκαετία του 1960 και χρησιμοποιείται ακόμα σήμερα. Αυτή η προδιαγραφή καλύπτει τις παρακάτω τέσσερις κατηγορίες λαδιών: Οι περισσότεροι κινητήρες λειτουργούν ικανοποιητικά με τα λάδια των κατηγοριών STD/SPC. Τα λιπαντικά των κατηγοριών HTS/HPC προσφέρουν βελτιωμένες δυνατότητες θερμοκρασίας (καθαρότητα κινητήρα) αλλά με κόστος χαμηλότερης συμβατότητας ελαστομερών & υψηλότερων τιμών.
STD – Standard
HTS – Υψηλής Θερμικής Σταθερότητας (High Thermal Stability)
C/I – Λιπαντικά Αναστολής Διάβρωσης (Corrosion Inhibited) - μόνο για στρατιωτική χρήση. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται λάδια όπως AeroShell Turbine Oil 531, Eastman Aero-D, NYCO Turbonycoil 601 and Castrol AeroJet 5.
EE – Ενισχυμένου Εστέρα (Enhanced Ester)
Στην περίπτωση των λαδιών στροβικολινητήρων, οι θερμότεροι κινητήρες με εκτεταμένους χρόνους μεταξύ των επισκευών και απαιτήσεις για πρόσθετους αυστηρότερους ελέγχους δεν καλύπτονταν επαρκώς από τη στρατιωτική προδιαγραφή MIL-PRF-23699 της κατηγορίας HTS. Το 2005,εκδόθηκε η προδιαγραφή SAE AS5780 από την SAE (Society of Automotive Engineers) για να αντικαταστήσει την MIL-PRF-23699 ορίζοντας δύο ποιότητες λαδιού:
SPC (Standard Performance Capability) σχεδόν πανομοιότυπη με την κατηγορία STD εκτός από τα πρόσθετα στοιχεία αναφοράς που περιλαμβάνει.
HPC – Υψηλής Απόδοσης (High Performance Capability) με πιο αυστηρές απαιτήσεις απόδοσης σε σύγκριση με τα λάδια της κατηγορίας MIL-PRF-23699 HTS.
Οι συνηθέστερες μάρκες λιπαντικών στροβιλοκινητήρων αεροσκαφών εμπίπτουν στις αντίστοιχες κατηγορίες και των δύο προδιαγραφών (MIL-PRF-23699 & SAE AS5780). Παραδείγματα:
- STD/SPC: Castrol 500 (*),AeroShell 500, AeroShell 560,Mobil Jet II, κα.
(*) Το συνθετικό λάδι Castrol™ 5000 αντικαθίσταται από άλλα λιπαντικά αεροστροβίλων 5 centistoke της κατηγορίας MIL-PRF-23699 STD.
- HTS/HPC: Mobil Jet Oil 254, Eastman 2197, κα.
Ορισμένα λιπαντικά συμορφώνονται με διαφορετικές προδιαγραφές από αυτές των MIL-PRF-23699 or SAE AS5780.
Μία ευρεία γκάμα από αυτά τα λάδια είναι καταχωρημένα στην Διαδικτυακή μας Πλατφόρμα Προμηθειών (shop.aviationeu.supplies) και διατίθενται σε διαφορετικές επιλογές συσκευασίας. Εάν το λιπαντικό που αναζητείτε δεν περιλαμβάνεται στα καταχωρημένα, επικοινωνήστε μαζί μας για προσφορά.